Poniedziałek, 16 listopada Imieniny: Małgorzata, Edmund, Gertruda
Teraz Poniedziałek, 16 listopada 2026

Brama Floriańska w Krakowie — historia i położenie

Przewodnik Rafał Walczak 3 min czytania

Brama Floriańska
Fot. Zygmunt Put · „St. Florian's Gate, view from S, Pijarska street, Old Town, Kraków, Poland” · licencja CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Brama Floriańska to średniowieczna brama miejska z basztą na krakowskim Starym Mieście, która zamyka od północy perspektywę ulicy Floriańskiej.

Brama Floriańska stoi przy ulicy Pijarskiej na Starym Mieście w Krakowie i pozostaje fragmentem dawnych murów miejskich. Zamyka od północy widok ulicy Floriańskiej i wchodzi w skład trasy turystycznej Mury Obronne. Należy do ośmiu zachowanych bram obronnych Krakowa.

Jak wygląda Brama Floriańska?

Brama mierzy 34,5 m wysokości do gałki hełmu. Nad wejściem od strony Plant znajduje się płaskorzeźba z orłem piastowskim autorstwa Zygmunta Langmana według projektu Jana Matejki, wykonana w miejsce wcześniejszego orła w 1882 roku. Od strony miasta umieszczono XVIII-wieczną płaskorzeźbę przedstawiającą św. Floriana.

Barokowe zwieńczenie bramy pochodzi z 1660 roku. Przy portalu zachowały się prowadnice na kratę, a w wnętrzu bramy znajduje się klasycystyczny ołtarz z początku XIX wieku z późnobarokową kopią obrazu Matki Boskiej Piaskowej.

Jaka jest historia Bramy Floriańskiej?

Najstarsze części budowli pochodzą z przełomu XIII i XIV wieku. Źródła pisane wymieniają Bramę Floriańską już w 1307 roku. Przez bramę prowadził trakt do Kleparza przy kościele św. Floriana, a od niej rozpoczynała się Droga Królewska w kierunku Wawelu.

W sąsiedztwie bramy w latach 1565–1566 zbudowano Arsenał Miejski, a w XVI wieku w obrębie bramy mieściły się stajnie miejskie. W 1694 roku przeprowadzono gruntowny remont konstrukcji.

Na początku XIX wieku planowano rozbiórkę murów. W obronie fortyfikacji stanął profesor Feliks Radwański, który argumentował m.in. praktycznymi względami ochrony przed niekorzystnymi wiatrami i 13 stycznia 1817 roku wywalczył w senacie decyzję o pozostawieniu fragmentów średniowiecznych fortyfikacji, w tym Barbakanu i Bramy Floriańskiej.

Jak brama przetrwała kolejne plany rozbiórki?

Po raz drugi bramę ocalono w 1882 roku dzięki księciu Władysławowi Czartoryskiemu, który postanowił urządzić w baszcie kaplicę rodową Czartoryskich. Rada miasta zgodziła się pod warunkiem przywrócenia wyglądu z połowy XVIII wieku. Kaplica została ukończona w 1889 roku i konsekrował ją kardynał Albin Dunajewski.

Na początku XX wieku planowano rozebranie bramy z powodu wprowadzenia tramwaju elektrycznego, lecz zamiast rozbiórki pogłębiono przejazd, dzięki czemu brama pozostała. Przez bramę kursowały tramwaje wąskotorowe do początku lat 50. XX wieku.

Gdzie jest Brama Floriańska i jakie ma znaczenie dziś?

Brama znajduje się na Starym Mieście, przy ulicy Pijarskiej, i zamyka oś ulicy Floriańskiej od strony północnej. Stanowi pozostałość po dawnych murach miejskich i jest jednym z ośmiu zachowanych krakowskich przejść obronnych obok bram: Sławkowskiej, Grodzkiej, Wiślnej, Mikołajskiej, Rzeźniczej (na Gródku), Szewskiej, Nowej i Pobocznej.

Obecnie brama funkcjonuje jako element trasy turystycznej Mury Obronne и zachowuje zarówno cechy obronne, jak i elementy sakralne i artystyczne, które powstawały w ciągu wieków.

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Jaka jest historia Bramy Floriańskiej?
Najstarsze części Bramy Floriańskiej pochodzą z przełomu XIII i XIV wieku, a źródła pisane wspominają ją od 1307 roku. W XVI wieku funkcjonowały tu stajnie miejskie, w pobliżu w latach 1565–1566 powstał Arsenał Miejski, a remont przeprowadzono w 1694 roku. W XIX wieku plany rozbiórki zatrzymał Feliks Radwański, a 13 stycznia 1817 roku senat zdecydował o zachowaniu fragmentów murów. W 1882 roku bramę ocalił Władysław Czartoryski, który urządził w baszcie kaplicę; kaplica została ukończona w 1889 roku i konsekrował ją kardynał Albin Dunajewski. Na początku XX wieku pogłębiono przejazd dla tramwaju, dzięki czemu brama nie została rozebrana.
Gdzie znajduje się ulica Floriańska w Krakowie?
Ulica Floriańska znajduje się na krakowskim Starym Mieście; jej oś od strony północnej zamyka Brama Floriańska. Od tej bramy zaczynała się również Droga Królewska prowadząca w stronę Wawelu.
Jakie atrakcje wiążą się z ulicą Floriańską i Bramą Floriańską?
Ulica Floriańska tworzy oś widokową zamkniętą przez Bramę Floriańską i stanowi część Drogi Królewskiej prowadzącej do Wawelu. Sama brama zachowuje elementy architektoniczne z różnych epok: barokowe zwieńczenie z 1660 roku, płaskorzeźby św. Floriana i orła piastowskiego oraz klasycystyczny ołtarz z początku XIX wieku w wnętrzu.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Rafał Walczak

Nazywam się Rafał Walczak i w redakcji krakowzbliska.pl prowadzę sekcję Przewodnik. Podpowiadam, gdzie zjeść, gdzie się zatrzymać i co zobaczyć w Krakowie — od ścisłego centrum po okolice, do których warto wyjechać na weekend.

Czytaj również